مشاوره حقوقی در مورد قتل

---

قصاص یعنی چه

قصاص از ریشه کلمه " قص " به معنی پیگیری کردن اثر چیزی است . در حقوق قصاص یک اصطلاح است که برای مجازات مجرم به نسبت جرمش به کار می رود . قصاص حکمی است که از قران اقتباس شده است . خداوند در چند آیه از جمله آیه " و لکم فی القصاص حیره یا اولی الالباب " و هم چنین آیه 187 سوره بقره ، آیه 40 و 41 سوره شوری ، آیه 126 سوره نحل و ... به قصاص اشاره کرده است . بنابراین قصاص یک مجازات حدی است . مجازات حدی مجازاتی است که خداوند آن را مقرر کرده است ، به همین دلیل قانون گذار آن را به همان صورتی که در قران آمده است اعمال می کند و حق ایجاد هیچ گونه تغییر در آن ندارد .



اعدام یعنی چه

اعدام از ریشه کلمه عدم یک کلمه عربی است که در معنای فارسی معادل سر به نیست کردن ، نابود کردن و جان ستاندن از دیگری است . بنابراین مجازات اعدام یعنی کیفر فرد با گرفتن جان او . اعدام در تاریخ حقوق کیفری سنگین ترین مجازات بشری بوده است و در واقع از آن به عنوان اشد مجازات یاد می شود . مجازات اعدام روشهای گوناگونی مثل از دار آویختن ، تزریق ، تیر باران و .. دارد . این مجازات به دلیل اینکه از افراد سلب حیات می کند همیشه با موافقان و مخالفانی رو به رو بوده است .

فرق قصاص با اعدام

حال میخواهیم بررسی کنیم که تفاوت اعدام و قصاص چیست ؟ فرق قصاص و اعدام در موارد زیر است :

1- اولین و مهمترین فرق اعدام و قصاص این است که اعدام مجازاتی است که به زندگی فرد پایان می دهد ولی قصاص هم برای پایان دادن به زندگی و هم برای مجازات نقص عضو استفاده می شود .

2- برای اینکه مجازات قصاص توسط قاضی صادر شود ، کسی که از وقوع یک جرم ضرر کرده است باید به دادگاه مراجعه کند و از قاضی درخواست رسیدگی کند تا قاضی با بررسی موضوع اجازه قصاص بدهد مثل اینکه کسی دست دیگری را قطع کند . اما حکم اعدام با اقامه دعوی از طرف دادستان نیز صادر می شود ؛ مثل اینکه دادستان بابت محاربه شکایت کند .

3- قصاص مجازاتی است که قانون گذار آن را بر اساس آیات قران تبیین کرده و به صورت قانون در آورده است ولی مجازات اعدام توسط خود قانون گذار و با توجه به شرایط جامعه تعیین شده است . بنابراین قصاص یک مجازات حدی است ( مجازاتی که نوع و میزان آن در شرع تعیین شده است ) و اعدام یک مجازات تعزیری یا بازدارنده ( مجازاتی که قانون گذار با صلاحدید خود آن را برای تنبیه مجرم در نظر می گیرد ) .

4- خداوند همانطور که در قران اجازه قصاص را داده است به بخشش نیز دعوت کرده است . بنابراین در مجازات قصاص شاکی می تواند مجرم را ببخشد . اما مجازات اعدام چون از طرف قانون گذار تعیین می شود ، یک جرم غیر قابل بخشش است .
5- مجازات قصاص مختص جرم قتل عمد است اما اعدام مجازات کلی تری است که برای جرایم مختلفی مثل زنا ، سرقت حدی ، محاربه و ... صادر می شود .


6- نحوه اجرا قصاص و اعدام نیز با هم متفاوت است . برای مثال اگر کسی انگشت نشانه دیگری را با چاقو قطع کند انگشت نشانه او با چاقو قصاص خواهد شد و اگر با ساطور قطع کند قصاص با ساطور صورت می گیرد . اما اعدام همیشه به یک صورت است مثلا دار زدن همیشه به یک صورت و اعدام با تزریق همیشه به یک صورت رخ می دهد و تفاوتی در آنها نیست .

7- تفاوت کلی قصاص و اعدام این است که اعدام حالت کلی و عام تری نسبت به قصاص دارد

منبع: farshadqasemi.com